XHUD
Xhud għandu jidher meta jkun imħarrek kif suppost u jagħti xhieda vera sakemm il-liġi ma tippermettix rifjut. Id-drittijiet ewlenin jinkludu:
- Li jirrifjuta li jixhed fiċ-ċirkostanzi speċifikati fl-Artikolu 119, u li ma jweġibx mistoqsijiet li jistgħu jinkriminaw lilu jew lill-qraba identifikati fl-Artikolu 121(1) tal-Kodiċi ta’ Proċedura Kriminali Bulgaru. Mhuwiex kull xhud li għandu dritt bla kundizzjonijiet li jirrifjuta x-xhieda kollha.
- Li jattendi l-interrogazzjoni ma’ avukat u jikkonsulta lil dak l-avukat taħt l-Artikolu 122(2). L-assenza tal-avukat mingħajr raġuni valida ma tipprevjenix l-interrogazzjoni.
- Li juża noti fil-pussess tiegħu dwar ċifri, dati u informazzjoni oħra rilevanti għax-xhieda; jirċievi kumpens għal jum ta’ xogħol mitluf u rimborż tal-ispejjeż; u jitlob ir-revoka ta’ atti li jiksru d-drittijiet u l-interessi leġittimi tiegħu taħt l-Artikolu 122(1).
- Li jiġi interrogat fejn jinsab jekk mard jew diżabbiltà jipprevjenu l-attendenza, taħt l-Artikolu 120(2). Interrogazzjoni b’delegazzjoni ġudizzjarja jew b’konnessjoni bil-vidjo mhijiex għażla bla kundizzjonijiet fid-diskrezzjoni esklużiva tax-xhud.
- Li jirċievi miżuri ta’ protezzjoni meta jkun hemm raġunijiet biżżejjed biex jiġi stabbilit periklu reali, fuq talba tiegħu jew bil-kunsens tiegħu, taħt l-Artikolu 123; u juża r-rimedji previsti mil-liġi kontra miżuri li jaffettwawh.
L-għajnuna legali tista’ tintalab hekk kif tasal ċitazzjoni. Id-drittijiet applikabbli u kull rifjut permissibbli li wieħed jixhed jiddependu mill-istatus proċedurali tal-persuna u mill-mistoqsija partikolari.
Bażi legali: Artikoli 119–123 tal-Kodiċi ta’ Proċedura Kriminali Bulgaru.
Jekk xhud jibda jagħti xhieda awtoinkriminanti waqt l-interrogazzjoni, l-awtorità għandha twaqqaf l-interrogazzjoni u tispjega d-drittijiet fl-Artikolu 139(7). Salvagwardji oħra jinkludu aċċess għal avukat, għajnuna legali u interpretazzjoni meta jiġu sodisfatti l-kundizzjonijiet rispettivi; regoli korrispondenti japplikaw għall-konfrontazzjonijiet taħt l-Artikolu 143(6)–(10).
Bażi legali: Artikolu 139(7)–(11) u Artikolu 143(6)–(10) tal-Kodiċi ta’ Proċedura Kriminali Bulgaru.